PROJECT
Cool and Comfort 73 – mei 2017
Renovatie BP Building met VRF-systemen Toshiba
Rudie Vanhoutte (Thermoco) en Jan Stuyck (Intercool) blikken tevreden terug op een geslaagde renovatie met een flinke besparing op het energieverbruik.
De voormalige BP Building aan de Jan Van Rijswijcklaan is een landmark langs de Antwerpse Ring.
Toshiba SMMS-e-warmtepompen zijn ontworpen om ook onder extreme weersomstandigheden optimaal te functioneren.
De optimized heating control op de SMMS-e-range zorgt ervoor dat de installatie ook tijdens de ontdooicyclus blijft verwarmen.
De voormalige BP Building aan de Jan Van Rijswijcklaan, recht tegenover Antwerp Expo, is een iconisch gebouw. Het is al jaar en dag een landmark langs de Antwerpse Ring. Het gebouw uit 1961 van architect Léon Stynen is een geklasseerd monument en vormt sinds 2004 het hoofdkwartier van Breevast Development Belgium, een vastgoedonderneming actief in België en het Groothertogdom Luxemburg. Na een grondige renovatie zorgen VRF-systemen en kanaalmodellen van Toshiba voor een fikse besparing op het energieverbruik.
Het hoofdkwartier van een vastgoedonderneming is een visitekaartje waar bestaande en potentiële klanten ervaren waar de onderneming voor staat. Zodra je een voet binnenzet bij Breevast Development Belgium, overvalt je een dubbel gevoel: een moderne werkplek in architecturaal erfgoed. Je bent hier in een oud gebouw dat grondig werd gerenoveerd, maar met behoud van het typische karakter uit de jaren 60.
“Goede isolatie is een basisvereiste om tot een energiezuinige oplossing te komen.”
Trias Energetica
Breevast Development Belgium is de Belgische tak van de Nederlandse vastgoedonderneming Breevast BV. Bij de renovatie was de Trias Energetica nooit veraf: een duurzame energievoorziening die tegelijk ook de meest kosteneffectieve oplossing betekent. In de eenvoudigste vorm bestaat de Trias Energetica uit drie basisprincipes: beperk de energievraag, gebruik energie uit hernieuwbare bronnen en gebruik fossiele energiebronnen zo efficiënt mogelijk.
“Deze drie principes werden hier toegepast”, vertelt Jan Stuyck, commercieel directeur van Intercool, de exclusieve Toshiba-distributeur voor de Benelux. “Goede isolatie is een basisvereiste om tot een energiezuinige oplossing te komen. De bouwschil werd grondig onder handen genomen, bijvoorbeeld met nieuwe ramen, het wegwerken van koudebruggen en de installatie van regelbare zonwering. Oplossingen die zowel de verwarmingsvraag als de koelvraag behoorlijk beperken.”
Voor het gebruik van hernieuwbare energie werden op het dak en op de Engelse koer 18 Toshiba SMMS-e-warmtepompen geplaatst (MMY-MAP1206HT8P) met 33,5 kW koelvermogen en 37,5 kW verwarmingsvermogen. Dit systeem is ontworpen om ook onder extreme weersomstandigheden (buitentemperaturen tot -25ºC voor verwarmen en tot 46ºC voor koelen) optimaal te functioneren. Door toepassing van efficiënte DC-gelijkstroomcompressoren met dubbele rotor en de door Toshiba ontwikkelde elektronische inverteraansturing, bereiken de SMMS-e VRF-systemen een ESEER van >7. Ook in verwarmingsbedrijf worden hoge S-COP-rendementswaarden bereikt dankzij de hoge performantie op deellast.
In de Trias Energetica is het ten slotte van belang het gebruik van fossiele brandstof te beperken. Vóór de renovatie gebeurde de verwarming volledig met aardgas. Deze installatie is behouden, maar wordt alleen ingeschakeld als ondersteuning voor de warmtepompinstallatie. Door het behoud van een back-upsysteem, konden kleinere warmtepompen worden gekozen. In combinatie met de plintradiatoren op aardgas die voor de grote glaspartijen zijn geplaatst, is een maximaal comfort gegarandeerd met een minimaal totaalverbruik.
“Ervaring met de eerste verdiepingen die werden gerenoveerd, leerde dat er meer koelvraag dan verwarmingsvraag is.”
Fasering
Een kantoorgebouw renoveren waarvan de meeste verdiepingen worden verhuurd, is geen sinecure. Dit vraagt een grondige voorbereiding. “We zijn gefaseerd te werk gegaan”, aldus Rudie Vanhoutte, department manager van HVAC-installatiebedrijf Thermoco NV met vestigingen in Antwerpen en Lummen. “Concreet gebeurde de renovatie telkens per drie verdiepingen, waarbij de huurders verhuisden naar een verdieping die al werd gemoderniseerd. Zo kom je al snel aan een renovatieduur van één jaar. Elke verdieping werd op basis van de oriëntatie ingedeeld in twee zones. Met een tweepijpssysteem moet je per warmtepomp kiezen tussen verwarmen of koelen, maar door een verstandige zone-indeling volgens oriëntatie vormt dit geen nadeel. Ervaring met de eerste verdiepingen die werden gerenoveerd, leerde dat er meer koelvraag dan verwarmingsvraag is. Logisch, want eigenlijk is dit een goed geïsoleerde glazen blok rond een kern van sanitaire en technische leidingen met een behoorlijke interne warmtewinst.
Flexibiliteit
De flexibiliteit van de Toshiba SMMS-e VRF-systemen is een belangrijke meerwaarde. Zo is er een totale leidinglengte mogelijk van 1.000 meter en mag de afstand naar de verst gelegen binnendelen tot 235 meter bedragen. Bovendien is het toelaatbare hoogteverschil tussen de binnendelen 40 meter onderling, en 70 meter tussen het buitendeel en de binnendelen.
Huurders komen, huurders gaan. Ook in een kantoorgebouw bestaan verschillende behoeftes: kleine of grote modules, veel of weinig vergaderzalen. Hiermee is rekening gehouden bij de renovatie. Rudie Vanhoutte: “De ongeveer 220 binnenunits zijn voornamelijk Toshiba-kanaalmodellen van type MMD-AP0076BHP-E, MMD-AP0096BHP-E en MMD-AP0126BHP-E. We hebben er 20 à 26 per verdieping geplaatst, in combinatie met gemakkelijk te verplaatsen nozzleroosters. De vermogensindex en statische druk (tot 120 Pa) van de binnenunits kan via de lokale bedieningen eenvoudig aangepast worden. Zo kan er binnenin quasi onbeperkt gespeeld worden met scheidingsmuren, maar zal elke ruimte nog altijd over een individueel instelbare klimaatregeling beschikken.”
De volledige klimatisatie wordt overkoepelend beheerd door een smart manager BMS-systeem van Toshiba. Deze regeling zorgt ervoor dat de installatie op de gewenste tijdstippen naar de juiste instellingen gaat volgens de wensen van de huurders. Daarnaast laat de smart manager toe de installatie vanop afstand te beheren op verschillende niveaus. Op die manier hebben zowel gebruikers als de technisch verantwoordelijken controle over de installatie.
Ten slotte wijst Jan Stuyck nog op twee bijzondere eigenschappen van de SMMS-e-warmtepompen. “Vooreerst is er de Near Field Connection of NFC. Dit maakt het mogelijk om met een smartphone draadloos en eenvoudig data te lezen en te schrijven uit de installatie. Het vereenvoudigt de service van deze systemen. De servicemonteur kan deze systeemdata via zijn smartphone verzenden naar de onderneming voor verdere analyse of toevoeging aan het servicerapport. Een tweede belangrijke eigenschap is de optimized heating control, die ervoor zorgt dat de installatie zelfs tijdens de ontdooicyclus blijft verwarmen. De hot gas bypass-regeling zorgt voor een toevoer van warm persgas aan de wisselaar in het buitendeel zonder onderbreking van het verwarmingsbedrijf binnen, wat een ononderbroken verwarming oplevert.”
Door Rudy Gunst