PROJECT
Cool and Comfort 79 – november 2018

Energiezuinige luchtbehandelingskasten voor kerk

Systemair levert Geniox luchtbehandelingskasten voor kerk in Anderlecht

Het Porta 1070-project aan de Ninoofse Steenweg in de wijk Scheut in Anderlecht omvat de renovatie van een art deco-kerk uit de jaren dertig en de bouw van een nieuwe school. Voor de luchtbehandeling deed installatiebedrijf Aircoplus een beroep op materiaal van Systemair. De kerk werd bijvoorbeeld voorzien van luchtbehandelingskasten van de Geniox-serie. Dat had onder meer te maken met de hoge kwaliteit van deze toestellen, maar ook met de geïntegreerde warmtepomp. Daardoor is een efficiënte warmteterugwinning mogelijk, zonder dat er buitenunits nodig zijn. In een architecturaal waardevol gebouw is dat een belangrijke overweging.

Strikte eisen voor een geklasseerd gebouw

De Vincentius a Paulo-kerk in Scheut dateert uit de jaren 1930 en werd gebouwd in art deco-stijl. Bij de modernisering waren er dan ook bijzonder strenge eisen voor de installatie om de historische, architecturale uitstraling niet te schaden. Kort gezegd kwam het erop neer dat er van de installatie niets te zien of te horen mocht zijn. Buitenplaatsing van de luchtbehandelingskasten of andere componenten was dus uitgesloten.

Daarom werd de hele luchttechnische installatie op de zolder van de kerk ondergebracht. Aircoplus koos voor toestellen uit de Geniox-serie van Systemair. Deze reeks heeft namelijk een aantal troeven die ze erg geschikt maken voor binnenopstelling, met in de eerste plaats een specifiek systeem van warmteterugwinning. Dat bestaat uit twee technieken: een warmtewiel en een geïntegreerde warmtepomp.

De toestellen zijn voorzien van een sorptie-warmtewiel met zeoliet-coating, zodat er niet alleen voelbare warmte wordt gerecupereerd, maar ook vocht en latente warmte. Daarnaast is er ook een actief systeem in de vorm van een omkeerbare warmtepomp. Deze laatste kan afwisselend de toevoerlucht of de afvoerlucht als warmtebron of warmte-afgifte gebruiken. In de winter kan er dus nog extra warmte aan de afvoerlucht worden onttrokken om de toevoerlucht op te warmen. In zomerbedrijf koelt het systeem de toevoerlucht af, terwijl de warmte wordt afgegeven aan de afvoerlucht. Het voordeel hiervan is dat alles in de luchtbehandelingskast zit; er is dus geen aparte buitenunit nodig, wat bij een DX-systeem normaal gezien het geval is. Het project telt zes Geniox-modulaire luchtbehandelingskasten met ingebouwde warmtepomp.

Omdat alles in de fabriek wordt gemonteerd en getest, zijn alle onderdelen van de warmtepomp zorgvuldig geselecteerd in functie van de toepassing. Installatie en onderhoud zijn dan ook gemakkelijker dan bij traditionele oplossingen. Alle onderdelen zijn bijvoorbeeld ondergebracht in dezelfde sectie van de luchtbehandelingskast. Bovendien maakt de ontwerpsoftware al alle nodige technische documentatie aan. Het systeem maakt ook minder geluid dan een installatie met buitenunit.

De warmtepomp wordt aangedreven door twee digitale scrollcompressoren. Het vermogen is traploos regelbaar van 5 tot 100%. Het toestel levert dus altijd precies zoveel vermogen als nodig is. De werking wordt gestuurd door een geïntegreerde regeling. Die past niet alleen het vermogen aan, maar waakt er ook over dat warmtepomp werkt binnen de toegestane parameters. Deze regeling stuurt ook het debiet en temperatuur van de luchttoevoer aan. Voor een maximale efficiëntie zijn deze luchtbehandelingskasten uitgerust met EC-ventilatoren. Het resultaat is een bijzonder hoog rendement: de warmtepomp haalt in combinatie met het warmtewiel EER-waarden tot 9,6.

Een luchtbehandelingskast voor alle omstandigheden

Systemair is vertegenwoordigd in 50 landen en heeft 27 productie-eenheden, waarvan er verschillende gespecialiseerd zijn in luchtbehandelingskasten. Omwille van de specifieke achtergrond en marktomstandigheden hadden die vestigingen hun eigen type kast. Toen men bij Systemair nadacht over de volgende generatie toestellen werd besloten om een optimale serie te bouwen, die dan door de hele groep gestandaardiseerd zou worden. Het resultaat is de Geniox-serie. Er zijn diverse uitvoeringen naargelang de toepassing (hygiëne, industrie, scheepvaart, datacenters, comfort...) en de opbouw is volledig modulair. Voor elke situatie wordt precies de gepaste luchtbehandelingskast ontworpen.

Kwaliteit staat voorop. De wanddikte is standaard 60 mm: dat is 10 mm isolatie meer dan een doorsnee uitvoering. In Anderlecht werd gekozen voor een omkasting in AZ 185-aluzink. Daarnaast zijn er tal van installatievriendelijke snufjes. De modellen tot bouwgrootte 20 zijn nu al voorzien van het ‘Click’-systeem, waardoor men secties kan monteren door ze gewoon tegen elkaar te duwen. Dit systeem zal op de volledige reeks worden ingevoerd. Misschien minder spectaculair maar wel handig op de werf zijn de pictogrammen die duidelijk aangeven welke functie welk segment heeft. Vergissingen zijn daardoor zo goed als uitgesloten.

Kiezen voor Systemair

Bij de uitwerking van dit project koos studiebureau AA&O voor materiaal van Systemair. Het studiebureau heeft immers al een tiental jaar een vlot en projectgericht partnerschap opgebouwd met de fabrikant. De installatie moest ook voldoen aan de strenge EPB-eisen van Brussel en de vereiste prestaties leveren. Het schip van de kerk is namelijk ongeveer 17m hoog zodat een aangepast luchtverdeelsysteem nodig was. Systemair heeft de Geniox serie in verschillende versies laten keuren voor EPB en was zo in staat om een passende oplossing aan te bieden.

Door Alex Baumans