PROJECT  
Cool and Comfort 85 – mei 2020

Refra R290 chiller voor Hava

Binnen de vleesverwerkende nijverheid worden hygiëne en voedselveilheid hoog in het vaandel gedragen. Terecht, want tijdens de Coronacrisis zijn we weer met de neus op de feiten gedrukt: de gezondheid van de mens verdient de allerbeste zorg. Dit heeft de bedrijfsleiding van het vleesverwerkend bedrijf Hava uit Roeselare zeer goed begrepen. Voor hun koelinstallatie kunnen ze vertrouwen op de expertise en het vakmanschap van Dumoulin Koeltechniek.

Hoge eisen

Vleeswaren Hava levert verse kwaliteitsvolle varkensproducten over gans België aan gespecialiseerde vleesgroothandelaren, versnijderijen van varkensvlees en beenhouwers. Het ingevoerde varkensvlees wordt verwerkt tot eigen bereide producten of gerookte en gezouten vleeswaren.

Het is wellicht toeval, maar de koelsystemen van Hava volgen een achtjarige cyclus. In 2012 kreeg de koelinstallatie een retrofit van R22 naar R407C en werd er voor de koudevraag van +12°C opgesplitst naar R134a. We zijn acht jaar later en tegelijk met de uitbreiding van de infrastructuur krijgt ook de koelinstallatie een grondige update. Meest in het oog springt de chiller van Refra, in ons land verdeeld door de koeltechnische groothandel Heytec.

“Onze klant had zeer duidelijke eisen gesteld aan de nieuwe installatie”, vertelt Marc Dumoulin, zaakvoerder van het gelijknamige installatiebedrijf uit Ardooie. “Terechte eisen binnen deze veeleisende sector. Zo moest de koelinstallatie vooreerst een energie-efficiënte werking hebben, want de verwerkings- en opslagruimtes moeten de klok rond op de ingestelde temperatuur blijven. Dit brengt ons bij de tweede eis: absolute betrouwbaarheid. Daarnaast wilde klant natuurlijk ook dat de installatie future proof is, dus met een milieuvriendelijk koudemiddel die niet onder de uitfasering van schadelijke hoog-GWP koelgassen valt. In onderling overleg werd geopteerd voor een Refra chiller met 280 kW koelvermogen en het natuurlijke koudemiddel propaan. Het ijswater van -7°C verliest doorheen het circuit minder dan 5°C, en dit dankzij een verstandig uittekenen van ongeveer 1.000 meter aan leidingen en een performante isolatie van alle buizen en componenten. Zo kregen de buizen zelfs een dubbele Armaflex-isolatie (2x2cm) mee.”

Expertise

Propaan (R290) heeft een laag GWP en de fysische eigenschappen zijn vergelijkbaar met R22. De verdampingstemperatuur van propaan bij atmosferische druk is -42,5°C waardoor dit koudemiddel een duurzaam alternatief is voor kleine en middelgrote koelinstallaties bij buitenopstelling. Wat corrosie en toxiciteit betreft, doet propaan het goed. Het grootste probleem met propaan is echter dat het zeer brandbaar en explosief is, maar daardoor laat een vakman zich niet afschrikken en neemt de voorgeschreven voorzorgs- en veiligheidsmaatregelen. Dit betekent wel dat een propaaninstallatie een hogere investeringskost heeft, maar dit laat zich op korte tijd terugverdienen door een laag energiegebruik en lage operationele kosten.

Refra is een Litouwse fabrikant die zich onder andere onderscheidt door een zeer breed gamma oplossingen voor diverse toepassingen (koeling, airconditioning, retail, koeldeuren, warmtewisselaars, zwembaden, buffertanks, etc.) op de markt te brengen. Bij het ontwerp van koelinstallaties werd doorheen de jaren een uitgebreide expertise met natuurlijke koudemiddelen opgebouwd. Het ijswater uit de chiller (model CF-CR2416300P) wordt via drie individueel frequentiegestuurde Grundfos-pompen (opgesteld in cascade) verdeeld naar een 30-tal Güntner-warmtewisselaars (zowel nieuwe toestellen als gerecupereerde toestellen uit gesloten lokalen). De pompen draaien altijd in deellast voor een betere energie-efficiëntie. Bovendien draaien er maximaal twee pompen tegelijk en blijft er altijd een derde pomp beschikbaar om bij een eventuele calamiteit over te nemen. Marc Dumoulin: “Op alle kritische punten van de koelinstallatie staan foutmelders. Van zodra er een storing dreigt, worden we verwittigd en kunnen we tussenkomen. Ondertussen blijft de koelvraag verzekerd.”

Bitzer R290 semi-hermetische compressoren

De koudevoorziening in de Hava-gebouwen is – in het belang van een verhoogde zekerheid – opgesplitst in twee circuits. Hiervoor staan in de Refra-chiller vier Bitzer R290 semi-hermetische compressoren uit de Ecoline-serie (model 6FEP-44P-40P). Kenmerken zijn een efficiënte capaciteitsregeling, minimale afmetingen, geluidsarm en minimale trillingen. Voorts vind je in de Refra-chiller ook nog SWEP-warmtewisselaars, Refra-condensors en expansieventielen van Carel. Bij chillers met propaan moet oververhitting goed gereguleerd worden ter voorkoming van olieproblemen en schade aan de semi-hermetische compressor. Hierover waakt een zuiggaswarmtewisselaar door de zuiggassen te oververhitten en de vloeistof te onderkoelen.

“De keuze voor een propaanchiller is in nauw overleg met de eindgebruiker genomen”, legt Marc Dumoulin uit. “Het helpt uiteraard als de klant op de hoogte is van de actualiteit onze sector. Zo was hij perfect op de hoogte van de F-gassenwetgeving en stond de keuze voor een natuurlijk koudemiddel al meteen vast. Eerst werd ook CO₂ overwogen maar omwille van het meerverbruik van elektriciteit bij hogere buitentemperaturen werd hiervan afgezien.” Bij een verstandig energiegebruik hoort warmterecuperatie, zoals hier uiteraard ook het geval is. In een technische ruimte staan twee warmwaterboilers van 2.500 liter die voldoen aan de vraag naar warm water voor de verwerking, hygiëne en sanitair. Daarnaast staat er ook nog een buffervat van 1.200 liter voor de ontdooiing. Hiervan bedraagt de watertemperatuur in de winter 35°C en in de zomer tot 70°C. Omdat ontdooiing essentieel is voor de goede werking van de koelinstallatie, is ook hier gekozen voor een dubbel circuit met ontdooiwater. Hiervoor zorgen twee Grundfos-pompen (waarvan steeds één in back-up).

Door Rudy Gunst

www.dumoulin-koeltechniek.be

“De keuze voor een propaanchiller gebeurde samen met de eindgebruiker.”

Tweet